Proseduralar
Endoskopik usulda kista va burun yonbo‘shliqlaridagi poliplarni olib tashlash
🩺 Endoskopik usulda kista va burun yonbo‘shliqlaridagi poliplarni olib tashlash Endoskopik usulda kista va poliplarni burun yonbo‘shliqlaridan olib tashlash — bu zamonaviy va kam invaziv (kam jarohat yetkazuvchi) jarrohlik usuli bo‘lib, unda endoskopik uskunalar yordamida burun va uning yonbo‘shliqlaridagi shilliq qavatdan hosil bo‘lgan beg‘ubor (yaxshi sifatli) o‘simtalar olib tashlanadi.
Polipotomiya nima?
Polipotomiya — bu burun shilliq qavatidagi poliplarni olib tashlashga qaratilgan jarrohlik amaliyotidir. Poliplar:
burun bo‘shlig‘ida,
burun yonbo‘shliqlarida (gaymor, peshona, klinovid, panjarasimon) paydo bo‘lishi mumkin.
Ular ko‘pincha surunkali yallig‘lanish, allergik reaksiyalar, infeksiyalar yoki burun tuzilishidagi anatomik xususiyatlar bilan bog‘liq bo‘ladi.
Polip va kistalar hosil bo‘lishining sabablari:
- Surunkali sinusit (burun yonbo‘shliqlari yallig‘lanishi)
- Allergik rinit
- Aspirin triadasi (astma, aspiringa toqat qilmaslik, burun poliplari)
- Irsyiy moyillik
- Yuqori nafas yo‘llari infeksiyalarining tez-tez takrorlanishi
Burun yonbo‘shlig‘idagi kistalar — bu suyuqlik bilan to‘ldirilgan yopiq bo‘shliqlardir. Ular ko‘pincha shilliq bezlarning chiqaruv kanallari tiqilib qolishi natijasida shakllanadi.
Endoskopik olib tashlash qanday amalga oshiriladi?
Endoskopik amaliyot burun orqali tashqi kesiklarsiz kiritiladigan ingichka optik asboblar (endoskoplar) yordamida amalga oshiriladi. Ushbu jarrohlik usuli FESS (funktsional endoskopik sinus jarrohligi) deb ataladi.
Afzalliklari
Operatsiya bosqichlari:
- Anesteziya — ko‘pincha umumiy narkoz, ba’zida esa mahalliy og‘riqsizlantirish qo‘llaniladi
- Endoskopni burun bo‘shlig‘iga kiritish
- Poliplar, kistalar va bo‘shliqlar anatomiyasini ko‘zdan kechirish
- Mikroasboblar yordamida o‘simtalarni olib tashlash
Zarur hollarda burun bo‘shliqlari o‘zaklarini kengaytirish — havo aylanishi va yiring chiqishini normallashtirish uchun
Endoskopik polipotomiyaning afzalliklari:
- Minimal jarohat yetkazadi
- Tashqi kesiklar va choklar yo‘q
- Tez tiklanish
- Yuqori aniqlik — video nazorat orqali
- Patologik to‘qimalarni to‘liq olib tashlash imkoni
Tayyorgarlik
Operatsiyadan keyingi davr:
- Gospitalizatsiya: 1–2 kun yoki ambulator tarzda
- Burun bitishi va yengil noqulayliklar — birinchi kunlarda bo‘lishi mumkin
- Burunni fiziologik eritma bilan tez-tez yuvish
- 1–2 hafta davomida og‘ir jismoniy harakat, issiq ovqat va saunadan tiyilish
LOR shifokori tomonidan nazorat ko‘rigi
Mumkin bo‘lgan asoratlar (kam hollarda):
- Qon ketishi
- Infeksiya
- Yara to‘qimasi (chandiq) hosil bo‘lishi
- Qaytalanish (poliplarning yana paydo bo‘lishi)
- Shifokor ko‘rsatmalariga qat’iy rioya qilish va doimiy tibbiy nazorat asoratlar oldini olishga yordam beradi.










