Proseduralar
Kattalarda orxidopeksiya
🩺 Orxidopeksiya nima? Orxidopeksiya (yoki orxiopeksiya) — bu moyakni qin (mo‘shak) ichida tabiiy holatda mahkamlashga qaratilgan jarrohlik amaliyoti. Bu operatsiya kattalarda moyakning pastga tushmasligi (kriptarxizm), shuningdek, jarohatlar yoki moyakning noto‘g‘ri joylashuvi holatlarida qo‘llaniladi.
Operatsiyaga ko‘rsatmalar:
- Kattalarda kriptorxizm;
- Jarohatlar tufayli moyakning joyidan siljishi (masalan, avtohalokatdan keyin);
- Moyakning anormal joylashuvi;
- Bepushtlik va moyak saratonining oldini olish.
Qarshi ko‘rsatmalar:
- Og‘ir yurak, jigar yoki buyrak yetishmovchiligi;
- Qon ivishining buzilishi;
- O‘tkir yallig‘lanish kasalliklari.
Operatsiyaga tayyorgarlik:
- UTT (UZI), qon va siydik tahlillari, EKG;
- Terapevt va anesteziolog ko‘rigidan o‘tish;
- Qon ivishiga ta'sir qiluvchi dorilarni 7 kun oldin to‘xtatish;
- Operatsiyadan 10 soat oldin ovqatlanmaslik;
- Qorin va chov sohasidagi tuklarni olib tashlash.
Afzalliklari
Operatsiya usullari:
1. Bir bosqichli orxidopeksiya:
- Chov sohasidan kirish;
- Moyak va urug‘ yo‘lini bo‘shatish;
- Moyakni qinga tushirib, mahkamlash;
- Zarur bo‘lsa chov kanalini plastikasi.
2. Ikki bosqichli orxidopeksiya:
- 1-bosqich: moyak son mushagiga vaqtincha mahkamlanadi;
- 2-bosqich (3–6 oydan keyin): moyak qinga ko‘chiriladi va mahkamlanadi.
3. Laparoskopik orxidopeksiya:
- Minimal invaziv usul;
- Kamroq shikastlanish va tezroq tiklanish.
Tayyorgarlik
Operatsiyadan keyingi davr:
- Ko‘pincha shifoxonada qolish talab qilinmaydi;
- 1–2 hafta ichida oddiy faoliyatga qaytish mumkin;
- 4–6 hafta davomida jismoniy og‘irliklardan tiyilish lozim;
- Tikilgan joy va asoratlar nazorati muhim.
Mumkin bo‘lgan asoratlar:
- Yara infeksiyasi;
- Mo‘shakda gematoma (qon to‘planishi);
- Moyak atrofiyasi;
- Kriptorxizmning qaytalanishi;
- Urug‘ chiqaruvchi yo‘lning shikastlanishi.
Psixologik jihatlar:
Operatsiyadan so‘ng tashqi ko‘rinish yoki jinsiy faoliyatdagi o‘zgarishlar sababli psixologik muammolar yuzaga kelishi mumkin. Bunday hollarda psixolog yoki psixoterapevt bilan suhbat tavsiya etiladi.
O'xshash muolajalar
